ROGER HIORNS - Solotentoonstelling

01.12.2012 - 24.02.2013

Van 1 december 2012 tot en met 24 februari 2013 toonde De Hallen Haarlem nieuw en bestaand werk van de bijzondere Britse kunstenaar Roger Hiorns. Het was de eerste museale solotentoonstelling van deze kunstenaar in Nederland, die bij het grote publiek bekend is door zijn spectaculaire installatie Seizure (2008): een zinnenprikkelende transformatie van een Londense arbeiderswoning, waarvoor hij een Turner Prize-nominatie ontving. Voor dit monumentale werk liet hij het volledige interieur van de woning begroeien met blauwe kopersulfaatkristallen, waardoor de bezoeker in een fonkelende, sprookjesachtige parallelle wereld terechtkwam. De Hallen plaatste de solopresentatie van Roger Hiorns naast werk van Joseph Beuys, waarmee een kunsthistorisch kader geschapen werd.

Roger Hiorns (Birmingham, 1975) werkt als een hedendaagse alchemist met onverwachte materialen. Kenmerkend voor Hiorns’ praktijk is het gebruik van veranderlijke en onbeheersbare materialen als kopersulfaat, hersenen en vuur. Een beeld is bij hem nooit een statisch object, maar is altijd in beweging – het idee van ‘transformatie’ staat in veel van zijn werken centraal. Erotiek en ritueel zijn andere terugkerende thema’s in zijn werk. Het werk van Roger Hiorns wordt algemeen als relevant gezien omdat het de (beeldhouw)kunst onomwonden verbindt met het dagelijks leven.

Werkwijze

Hiorns stelt objecten samen die een zekere autonomie hebben, maar doordat ze bestaan uit herkenbare voorwerpen, ook nadrukkelijk een sociale of spirituele dimensie krijgen. Voor Hiorns is kunst een middel om na te denken over de relatie tussen de hedendaagse mens en zijn omgeving, over de machtsverhoudingen in onze huidige maatschappij, de individualisering, het verlies aan spiritualiteit en de dominantie van technologie. Zijn beelden zijn eerder voorstellen dan uitspraken, eerder vragen dan antwoorden. Het zijn ‘gevisualiseerde gedachtegangen’ waarin de complexiteit van onze huidige tijd wordt vertaald naar beelden die even ongrijpbaar en in beweging zijn als de tijdgeest.
 

Vragen, geen antwoorden

Hiorns zet vraagtekens bij de manier waarop wij omgaan met de dingen om ons heen. In hoeverre kennen we een object echt? Hoe verandert ons begrip van een sculptuur als we weten dat er koeienhersens in verwerkt zijn? Krijgt een beeld een andere betekenis als we weten dat een religieuze gemeenschap er van een afstand haar gebeden op richt? Bij Hiorns is uiteindelijk niets wat het lijkt. Zo blijven de kopersulfaatkristallen op microscopisch niveau altijd doorgroeien. Deze kunst presenteert kortom geen afgerond verhaal. De kunstenaar lijkt zich af te vragen of wij überhaupt wel in staat zijn om de wereld te kunnen doorgronden. Het lijkt Hiorns te gaan om het scheppen van verwarring. 
 
Hij maakt gebruik van de symbolen van onze technocratische samenleving (hightech synthetische materialen, vliegtuigmotoren, antidepressiva, geld), maar zet daar het basale en spirituele tegenover: sperma, vuur, koeienhersenen, het religieuze ritueel.
 

Nieuw werk

Voor de tentoonstelling in De Hallen Haarlem heeft Hiorns een installatie van sculpturen gemaakt, of eigenlijk: verzameld. De sculpturen zijn bestaande objecten als vliegtuigmotoren, RVS keukentafels, stadsbankjes. Ze zijn generiek en functioneel van design, maar Hiorns verandert op een subtiele manier de betekenis. Van tijd tot tijd werd de installatie ‘geactiveerd’. Een naakte jongeman nam dan plaats op de verschillende objecten en ontstak er een vuurtje. 
 
Dankzij de ruimhartige ondersteuning van Outset Contemporary Art Fund konden twee werken van Hiorns voor de collectie van De Hallen Haarlem worden verworven. 
 

De tentoonstelling en de begeleidende catalogus zijn een samenwerking tussen Roger Hiorns, De Hallen Haarlem, Corvi-Mora, Londen en Annet Gelink Gallery, Amsterdam.
In de catalogus staan bijdragen van Xander Karskens (conservator De Hallen Haarlem) en Tom Morton (tentoonstellingsmaker en kunstcriticus). Vormgeving: Felix Weigand. Uitgegeven door De Hallen Haarlem. ISBN: 9789082026801, 232 pag., verkoopprijs: € 20.

Het werk van Hiorns was in De Hallen Haarlem eerder te zien in de groepstentoonstelling The Knight’s Tour in 2009.
 

De Hallen Extra

Donderdag 24 januari 2013: Artist talk & book launch Roger Hiorns, aanvang 20:00 uur.
Donderdag 21 februari 2013: Lezing door Louwrien Wijers over Joseph Beuys, aanvang 20:00 uur.
 

Fotografie: Gert Jan van Rooij

Download de tentoonstellingsgids