NOBUYOSHI ARAKI - Fotos van vrouwen en bloemen

18.12.2004 - 06.03.2005

De Japanse fotograaf Nobuyoshi Araki (1940) heeft duizenden en nog eens duizenden foto’s gemaakt, vooral van vrouwen en bloemen. Onafgebroken en als een bezetene fotografeert hij deze onderwerpen. Zij staan voor leven, dood en seksualiteit. De sensuele en erotische foto’s van de vrouwen, die geheel of gedeeltelijk naakt zijn en vastgebonden, zijn zorgvuldig gecomponeerd, net als de foto’s van de voluptueuze en fel gekleurde bloemen. Araki laat zich volledig meeslepen door zijn eigen hartstocht en appelleert ongegeneerd aan voyeurisme en exhibitionisme. De tentoonstelling gaf in ruim honderd foto’s van vrouwen en bloemen, waarvan enkele zeer recente, een prachtig beeld van het werk van Araki.

Nobuyoshi Araki (1940) studeerde van 1959-1964 fotografie en film in zijn geboortestad Tokyo, waar hij nog altijd woont en werkt en die hij zelden verlaat. Tot begin jaren zeventig fotografeerde hij voor een gerenommeerd Japans reclamebureau koelkasten en broodroosters; ‘s nachts maakte Araki seksfoto’s van meisjes in de bedrijfsstudio. In de jaren zeventig en tachtig was Yoko, zijn echtgenote, tot haar dood in 1990 zijn favoriete model. Daarnaast bleef hij andere vrouwen fotograferen, meestal jonge, soms ook oudere, ‘gevallen’ vrouwen, die hij in de uitgaanswijk van Tokyo in de kroegen en bordelen ontmoette. Schaamteloos poseren zij voor de camera.

Het werk van Araki staat in een lange traditie van schaamteloze erotische afbeeldingen, zoals in de beroemde negentiende-eeuwse prentkunst. Het is bovendien onlosmakelijk verbonden met de bloei van de Japanse pornografie in de jaren zestig en zeventig. Hieraan maakten nieuwe wetten en censuur midden jaren tachtig een einde.

Araki zoekt bewust het taboe op en verkent de grenzen van het toelaatbare. Soms speelt hij een spel met de censuur door op het negatief de plaats van de vagina weg te krassen of de plaats van het schaamhaar zwart te schilderen, alsof het om gecensureerde foto’s gaat. De bondage, het ingenieus vastbinden van vrouwen, die in het werk van Araki zo’n belangrijke rol speelt, is in Japan al eeuwenlang een soort kunstvorm. Naakte vrouwenlichamen totaal gekneveld, hangend in touwen zijn de ultieme belichaming van de ondergeschikte positie van de vrouw in de Japanse maatschappij: weerloos, hulpeloos en onderdanig. Araki’s vrouwen in bondage herinneren hieraan. Toch spreekt uit iedere foto zijn grote liefde voor vrouwen.

Zijn foto’s zijn te zien in tentoonstellingen, installaties, tijdschriften en honderden wereldwijd uitgegeven boeken. Pas in 1992 was de eerste tentoonstelling van Araki - in eigen land immens populair – in Europa, in Graz (Akt-Tokyo, 1971-1991), vervolgens in tien andere Europese steden.