ISRAELS AAN ZEE - Hollandse en Italiaanse strandtaferelen

09.06.2007 - 19.08.2007

Het zonnige strandleven vormt een hoofdthema binnen het oeuvre van Isaac Israels (1865-1934). Deze Hollandse impressionist bij uitstek plaatste zijn schildersezel op stranden en boulevards in Scheveningen, Noordwijk, Viareggio en Venetië. Op doek, karton en papier noteerde hij virtuoos zijn indrukken: dames met parasols, de Scheveningse pier, kinderen op ezeltjes, drukbevolkte boulevards, en zonaanbidders in badkostuum. Licht, kleur, en mensen die zich ontspannen: Israels was aan de kust volledig in zijn element. Onder de titel Israels aan zee toonde De Hallen Haarlem een ruim overzicht van Israels’ levendige strandimpressies.

Isaac Israels (Amsterdam, 1865 - Den Haag, 1934) was bovenal een schilder van de mens. Vermaard werden zijn vele portretten, van de schrijver Lodewijk van Deyssel, de eerste Nederlandse vrouwelijke arts Aletta Jacobs, de Javaanse prins Mankoenegara VII, de danseres Mata Hari, en vele anderen. Maar veel vaker nog dan herkenbare individuen, toont zijn werk ons anonieme mensen: op straten en pleinen, op de kermis en in cafés, in winkels en in dierentuinen. En heel vaak ook op het strand.

De internationale figuur die Israels was, verkende aan-vankelijk de Hollandse kust, maar zou later tal van strandscènes schilderen en tekenen in Italië (het mondaine Viareggio, het Lido van Venetië) en ook enkele aan de Franse Rivièra. Soms schilderde hij vanaf een ruime afstand dichtbevolkte stranden. Voor andere werken liet hij badgasten poseren. Enkele malen fungeert het strand ook als achtergrond van een portret.

Israels’ impressies van het kustleven zijn mede geïnspireerd door werk van zijn vader Jozef Israels, de succesvolle Haagse School-schilder, die vissers aan de Noordzeekust schilderde en de jonge Isaac al vroeg meenam op reizen naar Italië. Andere inspiratiebronnen waren de Duitse schilder Max Liebermann en Franse impressionisten. Toch is Israels’ werk meestal snel herkenbaar, en onderscheidt het zich door een zeer grote directheid.

Israels werkte in een uiterst vlotte, schetsmatige schilderstijl. Hij wist daarmee leven en beweging te suggereren, en de kracht van de eerste indruk te bewaren. De drukke beweeglijkheid van het moderne leven zoals Israels die in zijn tijd in binnen- en buitenland waarnam, en waarvan hij met zijn oeuvre bij uitstek chroniqueur was, wordt ook weerspiegeld in zijn strandtaferelen. Tijdens Israels’ leven kwam de mondaine strandrecreatie tot een eerste grote bloei. De expositie in De Hallen Haarlem toonde vele representatieve voorbeelden van dit zonnige en levendige werk van Israels. De vele tientallen olieverfschilderijen, pastels, aquarellen en schetsboeken waren afkomstig van vele museale en particuliere verzamelingen.

De tentoonstelling kwam tot stand met financiële steun van Pincode Telenet International; Kunsthandel Ivo Bouwman; K.F. Hein Fonds; Mr. Paul de Gruyter Stichting; de Frans Hals Stichting en met medewerking van Kunsthandel Simonis & Buunk, en Sotheby’s Amsterdam.

Bij de expositie verscheen een ruim geïllustreerde catalogus.